Bà ngoại, cả bầu trời tuổi thơ của tôi

Vu Lan lại về…

Không hiểu sao cứ đến mùa này, lòng tôi lại chùng xuống. Có những ngày trong năm tôi vẫn sống, vẫn đi làm, vẫn gặp gỡ mọi người, vẫn cười nói bình thường. Nhưng đến Vu Lan, chỉ cần nhìn một bông hoa, nghe một câu kinh, hay bất chợt nhớ về một chuyện rất cũ…là tôi lại nhớ ngoại.

Ngoại đã đi xa, nhưng trong ký ức của tôi, ngoại chưa bao giờ mất. Ngoại vẫn ở đó, trong một góc rất sâu của trái tim, nơi có cả một bầu trời tuổi thơ, có những năm tháng cơ hàn và có một tình thương mà suốt đời này tôi không thể nào trả hết.

Và ngoại vẫn là ngoại. Là người mà mỗi khi nghĩ đến, lòng con vừa thương, vừa nhớ, vừa thấy biết ơn đến nghẹn lời. Tuổi thơ của con ngày ấy không giàu có. Gia đình con còn nhiều khó khăn. Cơm áo, tiền bạc, chuyện học hành... thứ gì cũng phải tính toán, phải chắt chiu. Nhưng bây giờ nhớ lại, con không thấy tuổi thơ mình nghèo. Bởi vì con có ngoại, ngoại thương con. Con may mắn được học hành, ngoại dạy - chỉ có học hành, mới làm thay đổi số phận. Nếu hôm nay con có thể làm được những điều đó, trong đó có một phần công lao của ngoại.

Con biết, ngoại thương con theo cái cách của những người xưa, không nói những lời hoa mỹ, chẳng bao giờ kể công, chỉ lặng lẽ làm hết những gì có thể làm cho con cháu. Ngoại nuôi tôi ăn học, dạy tôi từng điều nhỏ nhặt trong cuộc sống, dạy tôi biết sống tử tế, biết yêu thương, biết nhường nhịn, biết giữ lòng ngay thẳng và biết làm người. Có những điều ngày còn bé tôi chưa hiểu hết. Đến khi bước qua tuổi 50, làm nghề giáo, đứng trước bao thế hệ học trò, tôi mới thấm thía rằng những bài học đầu tiên và quý giá nhất về đạo làm người không phải từ sách vở, mà chính là từ ngoại.

Ngoại không chỉ thương một mình tôi. Khi tôi trưởng thành, lập gia đình, ngoại lại tiếp tục dành tình yêu thương cho gia đình nhỏ của tôi. Ngoại thương Chíp – con trai tôi; chăm sóc, yêu thương Mây – con gái tôi. Nhưng điều khiến tôi nhớ mãi là tình cảm đặc biệt ngoại dành cho Hằng, cháu dâu, cũng là người vợ đã cùng tôi đi qua bao năm tháng.

Vợ chồng tôi đều là giáo viên Tiểu học, có lẽ vì vậy mà ngoại càng quý mến chúng tôi. Ngoại thương Hằng như con cháu trong nhà, không hề có khoảng cách giữa cháu ngoại và cháu dâu. Ngoại lén dành cho Hằng món nữ trang quý như một vật kỷ niệm. Món quà ấy có thể rồi sẽ cũ theo năm tháng, nhưng tình cảm chứa đựng trong đó thì với tôi và Hằng, mãi mãi là một gia tài vô giá. Đó là tình thương của một người bà dành cho cháu dâu, một tình thương thật đẹp, thật hiền và thật bao dung.

Ngoại còn là một Phật tử thuần lành, pháp danh Ngọc Định. Tôi biết ơn ngoại không chỉ vì đã nuôi dưỡng tôi nên người, mà còn vì ngoại chính là người gieo cho tôi hạt giống đầu tiên của Phật pháp.

Tôi vẫn nhớ như in những tháng ngày cả gia đình quây quần bên nhau, cùng tụng kinh mỗi đêm. Tiếng kinh khi ấy có thể tôi chưa hiểu hết nghĩa, nhưng từng lời kinh đã âm thầm đi vào tâm thức. Ngoại gieo duyên, còn tôi mang theo hạt giống ấy suốt cuộc đời. Để rồi hôm nay, vợ chồng tôi trở thành những người Phật tử tại gia, biết tìm về chùa, biết học Phật, biết sống yêu thương và có cơ hội tham gia phụng sự, làm những việc thiện lành cho cộng đồng. Nghĩ đến đó, tôi càng thấy mình may mắn. Có những món quà của cuộc đời không nằm trong vật chất, mà nằm ở những hạt giống thiện lành được trao từ thế hệ này sang thế hệ khác. Ngoại đã trao cho tôi một hạt giống như thế.

Và bên cạnh Ngoại, không thể không nhắc đến Dì – người Phật tử có pháp danh Diệu Chiến. Hay thường gọi má Tú thay cho tiếng gọi dì, cũng đã thương tôi bằng một tình thương sâu nặng. Trong những lúc gia đình tôi còn nhiều khó khăn, má Tú đã phụ giúp ba mẹ, lo cho tôi ăn học, mong tôi nên người, thành nhân. Tình thương ấy có lẽ ngày còn trẻ tôi chưa đủ lớn để hiểu hết. Nhưng càng trưởng thành, tôi càng nhận ra rằng trên hành trình cuộc đời, tôi đã được rất nhiều người thương yêu, chở che và nâng đỡ.

Tôi biết ơn má Tú, không chỉ thương tôi, mà còn thương cả gia đình riêng của tôi. Thương Chíp, thương Mây và quý mến Hằng – vợ của tôi. Tình thương ấy khiến tôi cảm nhận sâu sắc rằng gia đình không chỉ được kết nối bởi máu mủ, mà còn được nối bằng nghĩa tình không có khoảng cách, bằng sự chân thành và lòng bao dung.

Vu Lan về, tôi không còn có thể ngồi bên ngoại để nghe ngoại nhắc chuyện ngày xưa. Không còn được nhìn thấy dáng ngoại, không còn được nghe tiếng ngoại tụng kinh mỗi đêm. Nhưng tôi tin rằng những gì ngoại để lại trong tôi vẫn còn nguyên vẹn: đó là lòng nhân ái, sự tử tế, tình yêu gia đình và một niềm tin hướng thiện. Hơn tuổi 50, tôi càng hiểu rằng con người có thể đi rất xa, có thể đạt được nhiều điều trong cuộc sống, nhưng rồi sau cùng, thứ ở lại trong lòng mình vẫn là tình thân.

Tôi biết ơn ngoại vì đã cho tôi một tuổi thơ có tình thương.

Biết ơn ngoại vì đã cưu mang tôi trong những ngày khó khăn.

Biết ơn ngoại vì đã nuôi tôi ăn học và dạy tôi cách làm người.

Biết ơn ngoại vì đã thương gia đình tôi, thương Chíp, thương Mây và thương cả Hằng – người vợ của tôi.

Và hơn hết, tôi biết ơn ngoại vì đã gieo vào tâm hồn tôi một hạt giống Phật pháp để hôm nay tôi biết sống chậm hơn, biết yêu thương hơn và biết cho đi nhiều hơn.

Nếu có thể nói với ngoại một lần nữa, tôi chỉ muốn nói: "Ngoại ơi, con cảm ơn Ngoại! Con biết ơn ngoại cả một đời."

Vu Lan năm nay, giữa những tiếng chuông chùa ngân vang, tôi cúi đầu tưởng nhớ ngoại – người Phật tử pháp danh Ngọc Định, người đã dành cả tình thương để nuôi dưỡng và gieo duyên lành cho tôi.

Ngoại không chỉ là một người bà. Ngoại là cả bầu trời tuổi thơ tôi.

Là một phần máu thịt trong cuộc đời tôi.

Là người đã gieo những hạt giống yêu thương để hôm nay tôi tiếp tục gieo lại cho học trò, cho gia đình và cho cuộc đời.

Ngoại ơi… Vu lan về rồi.

Con nhớ ngoại.

Con thương ngoại.

Và con nguyện sống thật tốt, thật tử tế, để những gì ngoại đã trao cho con không bao giờ mất đi.